Bezdech senny a leki na otyłość

Obturacyjny bezdech senny to choroba, w której podczas snu gardło wielokrotnie się zapada. Oddech zatrzymuje się wtedy albo staje się bardzo płytki. Taki epizod trwa ponad 10 sekund i zwykle kończy się krótkim wybudzeniem, którego większość chorych nie pamięta (1). Głównym czynnikiem ryzyka jest nadmierna masa ciała: około 70-80% chorych na bezdech ma nadwagę albo otyłość. Dlatego polskie zalecenia uznają zmniejszenie masy ciała za podstawową metodę leczenia bezdechu u osób z otyłością (2).

Tirzepatyd (w Polsce lek Mounjaro) jest pierwszym lekiem, który w Stanach Zjednoczonych zatwierdzono do leczenia bezdechu sennego (3). W dwóch badaniach SURMOUNT-OSA u dorosłych z otyłością i umiarkowanym albo ciężkim bezdechem liczba zatrzymań i spłyceń oddechu w czasie snu zmniejszyła się po roku o połowę lub nieco więcej, a w grupach placebo prawie się nie zmieniła (4). W Unii Europejskiej tirzepatyd nie ma osobnego wskazania do leczenia bezdechu, ale bezdech jest jedną z chorób, przy których można go przepisać już przy BMI od 27 (5, 6). Amerykańscy specjaliści medycyny snu zalecają, żeby lek nie zastępował aparatu CPAP, który w czasie snu wtłacza powietrze pod dodatnim ciśnieniem i nie pozwala drogom oddechowym się zwężać (5, 7). O tym, czy aparat jest nadal potrzebny, decyduje lekarz po ponownym badaniu snu.

W skrócie

• W obserwacji 690 dorosłych spadek masy ciała o 10% wiązał się ze zmniejszeniem liczby zatrzymań i spłyceń oddechu w czasie snu średnio o około jedną czwartą. U poszczególnych osób efekt jest jednak różny, a to, czy bezdech ustąpił, pokazuje dopiero badanie snu.
• W badaniach SURMOUNT-OSA osoby przyjmujące tirzepatyd miały po roku średnio o 25-29 zatrzymań i spłyceń oddechu na godzinę snu mniej, a osoby przyjmujące placebo o około 5 mniej. Osoby przyjmujące lek schudły średnio o 18-20% masy ciała. U 42-50% z nich bezdech zmniejszył się do poziomu, przy którym CPAP może nie być zalecany.
• W USA tirzepatyd pod nazwą Zepbound jest od 20 grudnia 2024 r. zatwierdzony do leczenia umiarkowanego i ciężkiego bezdechu u dorosłych z otyłością. W Unii Europejskiej osobnego wskazania nie ma: Europejska Agencja Leków uznała je za zbędne, bo tych chorych obejmuje wskazanie do leczenia otyłości, a wyniki badań wpisała do charakterystyki leku Mounjaro (stan na listopad 2026 r.).
• Po rozpoczęciu leczenia otyłości nie odstawia się CPAP samodzielnie. Lek można przyjmować razem z CPAP albo bez niego, a potrzebę dalszego używania aparatu lekarz ocenia na podstawie ponownego badania snu.

Co pokazały badania SURMOUNT-OSA z tirzepatydem?

W dwóch rocznych badaniach SURMOUNT-OSA tirzepatyd zmniejszył liczbę zatrzymań i spłyceń oddechu w czasie snu średnio o połowę lub nieco więcej, a w grupach placebo liczba ta spadła o 2-3%. Badania objęły dorosłych z otyłością i umiarkowanym albo ciężkim bezdechem, którzy nie mieli cukrzycy (4).

Wzięło w nich udział 469 osób. W pierwszym badaniu (234 osoby) uczestnicy nie mogli albo nie chcieli używać aparatu do oddychania pod dodatnim ciśnieniem, takiego jak CPAP. W drugim badaniu (235 osób) uczestnicy używali aparatu od co najmniej 3 miesięcy i dalej z niego korzystali. Połowa osób w każdym badaniu przyjmowała raz w tygodniu tirzepatyd w największej dawce, którą dobrze znosiła, czyli 10 albo 15 mg, a połowa placebo. Wszyscy dostawali porady dotyczące diety z deficytem 500 kcal na dobę i co najmniej 150 minut ruchu w tygodniu. Nasilenie bezdechu mierzono wskaźnikiem AHI, czyli liczbą bezdechów i spłyceń oddechu na godzinę snu: wynik od 15 do 30 oznacza bezdech umiarkowany, a powyżej 30 ciężki (1). Na początku średnie AHI wynosiło około 50, a średnie BMI około 39. Bezdech oceniano polisomnografią w pracowni snu (4).

Uczestnicy badania osób stosujących CPAP odstawiali aparat na 7 dni przed każdym badaniem snu, więc pomiar pokazywał nasilenie bezdechu bez aparatu (4).

Dla osób, które śpią z CPAP, najważniejszy jest wynik AHI poniżej 5 albo od 5 do 14 bez nadmiernej senności. Według autorów badań przy takim nasileniu bezdechu leczenie CPAP może nie być zalecane. Taki wynik miało po roku 42% leczonych tirzepatydem w badaniu osób bez CPAP i 50% w badaniu osób stosujących CPAP. Pozostali uczestnicy leczeni tirzepatydem nie osiągnęli tego poziomu (4).

Osoby przyjmujące tirzepatyd zgłaszały też mniej kłopotów ze snem i z funkcjonowaniem w ciągu dnia niż osoby przyjmujące placebo (4). Autorzy dodatkowej analizy tych badań uważają, że korzyści dla serca i przemiany materii są prawdopodobnie największe wtedy, gdy leczy się obie choroby: bezdech i otyłość (8).

Dlaczego w różnych źródłach podaje się inne wyniki SURMOUNT-OSA?

Wyniki w tabeli policzono dla wszystkich uczestników, także tych, którzy przestali przyjmować lek. Autorzy podali też drugą analizę, która szacuje efekt przy przyjmowaniu leku zgodnie z planem przez cały rok. W tej analizie AHI zmniejszyło się średnio o 27,4 i 30,4 zdarzenia na godzinę, a w grupach placebo o 4,8 i 6,0 (4). Te liczby podaje charakterystyka leku Mounjaro, razem ze spadkiem AHI o 55,0% i 62,8% oraz masy ciała o 18,1% i 20,1% (6).

Działania niepożądane tirzepatydu w badaniach u osób z bezdechem

Najczęstsze działania niepożądane dotyczyły przewodu pokarmowego. Były zwykle łagodne albo umiarkowane i pojawiały się głównie w okresie zwiększania dawki (4).

W obu badaniach z powodu działań niepożądanych tirzepatyd przestało przyjmować 4,4% i 3,4% uczestników, a placebo 1,7% i 7,0%. W badaniu osób stosujących CPAP u 2 osób przyjmujących tirzepatyd potwierdzono ostre zapalenie trzustki (4). Sposoby łagodzenia mdłości, biegunki i zaparć opisujemy w artykule o skutkach ubocznych leków na otyłość.

Czego badania SURMOUNT-OSA nie pokazały?

Badania trwały rok, więc nie pokazują, jak tirzepatyd działa na bezdech przy dłuższym leczeniu ani czy zmniejsza u chorych na bezdech ryzyko zawału serca, udaru i zgonu. Nie obejmowały osób z cukrzycą ani osób bez otyłości (4). Nie odpowiadają też na pytanie, czy tirzepatyd dodany do CPAP daje dodatkową korzyść, bo bezdech mierzono po 7-dniowej przerwie w używaniu aparatu (4, 6). Badania sfinansował producent leku, firma Eli Lilly, a analizy statystyczne wykonali jej pracownicy (4).

Czy tirzepatyd jest zarejestrowany do leczenia bezdechu sennego?

W Stanach Zjednoczonych tak, w Unii Europejskiej nie jako osobne wskazanie (stan na listopad 2026 r.). W Polsce lekarz może przepisać tirzepatyd choremu na bezdech w ramach leczenia otyłości, jeśli pacjent spełnia kryteria tego wskazania (5, 6).

Amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) 20 grudnia 2024 r. zatwierdziła tirzepatyd pod nazwą Zepbound do leczenia umiarkowanego i ciężkiego obturacyjnego bezdechu sennego u dorosłych z otyłością. Lek stosuje się razem z dietą o obniżonej kaloryczności i większą aktywnością fizyczną (3).

Europejska Agencja Leków (EMA) 13 grudnia 2024 r. zakończyła ocenę wniosku o takie samo wskazanie dla leku Mounjaro. Jej komitet ekspertów uznał, że Mounjaro zmniejsza nasilenie bezdechu u dorosłych z otyłością, ale osobne wskazanie nie jest potrzebne, bo tych chorych obejmuje już wskazanie do kontroli masy ciała. Wyniki badań SURMOUNT-OSA wpisano do charakterystyki leku (5).

Mounjaro stosuje się razem z dietą o obniżonej kaloryczności i większą aktywnością fizyczną u dorosłych z BMI co najmniej 30 albo z BMI od 27 do mniej niż 30 i co najmniej jedną chorobą związaną z masą ciała. Obturacyjny bezdech senny jest jedną z tych chorób. Ulotka dodaje, że u osób z bezdechem i otyłością lek można stosować razem z terapią dodatnim ciśnieniem w drogach oddechowych, na przykład z CPAP, albo bez niej (6).

Co wiadomo o semaglutydzie i liraglutydzie przy bezdechu sennym?

Semaglutyd (Wegovy) i liraglutyd w dawce 3 mg też można przepisać osobie z BMI od 27 do mniej niż 30, która ma bezdech senny (2). Charakterystyka Wegovy nie opisuje jednak badania u chorych na bezdech (9).

Liraglutyd sprawdzono w badaniu SCALE Sleep Apnea. Wzięło w nim udział 359 dorosłych z otyłością i umiarkowanym lub ciężkim bezdechem, którzy nie chcieli albo nie mogli używać CPAP. Przez 32 tygodnie przyjmowali liraglutyd 3 mg albo placebo. AHI zmniejszyło się średnio o 12,2 w grupie przyjmującej liraglutyd i o 6,1 w grupie placebo, a masa ciała odpowiednio o 5,7% i o 1,6%. W dodatkowej analizie bezdech zmniejszał się tym bardziej, im więcej uczestnik schudł (10).

Zgodnie z polskimi zaleceniami przy otyłości z bezdechem w pierwszej kolejności rozważa się jeden z trzech leków: liraglutyd, semaglutyd albo tirzepatyd (2). Lek dobiera lekarz.

Czy mogę przestać używać CPAP, gdy zacznę przyjmować lek na otyłość?

Nie na własną rękę. Tirzepatyd (Mounjaro) można stosować razem z CPAP (6). Lek może zmniejszyć bezdech na tyle, że aparat przestanie być potrzebny, ale przed leczeniem nie da się przewidzieć, u kogo tak się stanie, a wiele osób nadal będzie go potrzebować. Rozstrzyga ponowne badanie snu, a decyzję podejmuje lekarz, który leczy bezdech (7).

Amerykańska Akademia Medycyny Snu (AASM) w informacji dla lekarzy z 2026 r. zaleca, żeby tirzepatyd był częścią leczenia bezdechu obok CPAP, aparatów wewnątrzustnych albo operacji, a nie zamiennikiem CPAP. Zaznacza też, że nie ma badań, które porównywałyby tirzepatyd bezpośrednio z innymi metodami leczenia bezdechu (7).

Według polskich zaleceń opracowanych między innymi przez Polskie Towarzystwo Chorób Płuc, CPAP stosuje się u wszystkich chorych z ciężkim bezdechem, czyli z AHI powyżej 30. Przy bezdechu umiarkowanym aparat zaleca się osobom, które mają nasiloną senność w ciągu dnia (ponad 10 punktów w skali Epworth) i chorobę serca lub naczyń albo zwiększone ryzyko jej wystąpienia (1). W badaniach SURMOUNT-OSA bezdech ciężki miało na początku 63-68% uczestników (6). Jeśli AHI spadnie o połowę, na przykład z 50 do 25, bezdech z ciężkiego staje się umiarkowany, ale nie ustępuje.

Kiedy powtórzyć badanie snu po schudnięciu?

AASM radzi rozważyć powtórną poligrafię albo polisomnografię wtedy, gdy masa ciała przestanie spadać i się ustabilizuje. Potrzebę używania CPAP ocenia się ponownie w miarę, jak spadają AHI i masa ciała (7). Do tego czasu używaj aparatu tak jak dotąd. Gdy wyraźnie schudniesz, powiedz o tym lekarzowi, który prowadzi leczenie bezdechu, bo to on decyduje o dalszym stosowaniu CPAP i o terminie badania.

Kierowców obowiązują dodatkowe zasady. Według polskich zaleceń dla lekarzy badających kierowców skuteczność leczenia bez CPAP, na przykład po istotnym zmniejszeniu masy ciała, potwierdza się polisomnografią, w której AHI wynosi poniżej 10 (1).

Żeby poprawa się utrzymała, trzeba dalej pilnować masy ciała (7). Po odstawieniu leku na otyłość masa ciała prawdopodobnie zacznie ponownie rosnąć (7), a w obserwacji 690 dorosłych przyrost masy ciała o 10% wiązał się ze wzrostem AHI o 32% (11). Co dzieje się po zakończeniu leczenia, opisujemy w artykule o odstawieniu leku na otyłość.

Dlaczego otyłość sprzyja bezdechowi sennemu?

Nadmiar tkanki tłuszczowej, zwłaszcza w jamie brzusznej i w przedniej części szyi, utrudnia oddychanie w czasie snu. Gdy chory na otyłość leży na plecach, tkanki wokół gardła mocniej je uciskają, a gardło łatwiej się zapada (2).

Bezdechowi sprzyjają też obwód szyi powyżej 43 cm u mężczyzn, nieprawidłowa budowa górnych dróg oddechowych i twarzoczaszki, niedoczynność tarczycy, palenie tytoniu, picie alkoholu i przyjmowanie leków nasennych (1). Bezdech zdarza się więc także u osób z prawidłową masą ciała.

Ile trzeba schudnąć, żeby bezdech senny się zmniejszył?

Według polskich zaleceń leczenia otyłości AHI może się obniżyć po zmniejszeniu masy ciała o co najmniej 7-11%, ale efekt może się znacznie różnić u poszczególnych osób (2). W amerykańskiej obserwacji 690 losowo wybranych pracujących dorosłych, których badano dwa razy w odstępie 4 lat, spadek masy ciała o 10% wiązał się ze zmniejszeniem AHI średnio o 26%. Przyrost masy ciała o 10% wiązał się ze wzrostem AHI o 32% i z sześciokrotnie większym ryzykiem umiarkowanego lub ciężkiego bezdechu (11).

Wytyczne amerykańskiego towarzystwa lekarzy chorób płuc (American Thoracic Society) zalecają, żeby każdego chorego na bezdech z nadwagą lub otyłością leczyć przez zmianę stylu życia: dietę o obniżonej kaloryczności, więcej ruchu i wsparcie w zmianie nawyków. Leki na otyłość i operację bariatryczną uznają za właściwe u wybranych osób, które potrzebują dodatkowej pomocy w chudnięciu (12). Pierwsze kroki opisujemy w artykule o tym, od czego zacząć leczenie otyłości.

Jak rozpoznaje się bezdech senny?

Bezdech rozpoznaje się w badaniu snu: polisomnografii albo poligrafii. Kwestionariusze i opis objawów pomagają zdecydować, czy badanie jest potrzebne, ale same nie wystarczają do rozpoznania (13).

Chorobę rozpoznaje się, gdy zatrzymań i spłyceń oddechu trwających ponad 10 sekund jest co najmniej 5 na godzinę snu. AHI od 5 do mniej niż 15 oznacza bezdech łagodny, od 15 do 30 umiarkowany, a powyżej 30 ciężki. W polskich badaniach epidemiologicznych obturacyjny bezdech senny stwierdzono u 7,5% badanych (1).

Objawy bezdechu sennego w nocy i w ciągu dnia

Nocne objawy bezdechu to głośne, nieregularne chrapanie przerywane nagłą ciszą, zatrzymania oddechu zauważone przez bliską osobę, wybudzenia z uczuciem duszności lub dławienia i częste oddawanie moczu w nocy. W ciągu dnia pojawiają się senność, poranne zmęczenie i bóle głowy, kłopoty z pamięcią i koncentracją, suchość w ustach i obniżone libido (1, 14). Bezdech jest też częstą przyczyną nadciśnienia, które trudno opanować lekami (2).

Z takimi objawami najpierw idzie się do lekarza rodzinnego. Po rozmowie z pacjentem decyduje on o dalszej diagnostyce (14).

Lekarz może poprosić o wypełnienie skali senności Epworth. Ma ona 8 pytań o to, jak łatwo zasypiasz w codziennych sytuacjach. Przy każdym pytaniu wybiera się odpowiedź za 0-3 punkty, więc wynik wynosi od 0 do 24 punktów. Wynik powyżej 10 punktów oznacza nadmierną senność w ciągu dnia, a powyżej 15 punktów ciężką. Skala nie służy jednak do rozpoznania bezdechu: w zestawieniu 108 badań wskazała umiarkowany bezdech tylko u 47% osób, które go miały (1).

Czym różni się polisomnografia od poligrafii?

Polisomnografia rejestruje oddychanie i sen, a poligrafia tylko oddychanie. Poligrafię wykonuje się zwykle w domu, a polisomnografię najczęściej w pracowni snu (1).

Jeśli poligrafia nie wykazała bezdechu albo dała niejasny wynik, a lekarz nadal go podejrzewa, kolejnym krokiem jest polisomnografia (13). Polskie zalecenia leczenia otyłości przewidują polisomnografię u każdej osoby z podejrzeniem bezdechu, dlatego to badanie jest na liście badań przed leczeniem otyłości (2).

Senność za kierownicą i inne objawy bezdechu, z którymi trzeba szybko iść do lekarza

Jeśli zasypiasz albo walczysz z sennością podczas jazdy, nie prowadź samochodu i jak najszybciej zgłoś się do lekarza. Kierowcy z bezdechem częściej powodują wypadki: w przeglądzie badań oszacowano, że ryzyko wypadku jest u nich od 1,21 do 4,89 raza większe niż u kierowców bez bezdechu (15). W polskim algorytmie dla lekarzy badających kierowców nadmierna senność w ciągu dnia oznacza przeciwwskazanie do prowadzenia pojazdów, dopóki nie ustąpi (1).

Szybko zgłoś się do lekarza również wtedy, gdy zasypiasz w ciągu dnia w sytuacjach, w których trzeba się skupić, na przykład podczas rozmowy albo posiłku. Taka senność jest typowa dla ciężkiej postaci bezdechu (1). Z lekarzem trzeba się też skonsultować, gdy bliska osoba widzi, że w nocy przestajesz oddychać, gdy budzisz się z uczuciem duszenia się albo gdy ciśnienie tętnicze pozostaje wysokie mimo leczenia (1, 2).

Bezdech senny a prawo jazdy

Przed badaniem lekarskim kierowca albo kandydat na kierowcę wypełnia oświadczenie o stanie zdrowia. Dwa pytania dotyczą snu: czy kiedykolwiek badano cię z powodu zaburzeń snu albo lekarz mówił ci o bezdechu oraz czy ktoś zauważył u ciebie zatrzymania oddechu w czasie snu. Jeśli lekarz podejrzewa umiarkowany lub ciężki bezdech, kieruje na badanie specjalistyczne i do czasu potwierdzenia albo wykluczenia choroby może orzec przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów (16).

Z rozpoznanym umiarkowanym lub ciężkim bezdechem można prowadzić samochód, jeśli spełnia się trzy warunki. Trzeba przedstawić opinię lekarza leczącego bezdech, potwierdzającą wdrożenie leczenia, stosować się do zaleceń zapobiegających senności i przechodzić regularne badania kontrolne. Odbywają się one co 3 lata przy kategoriach AM, A1, A2, A, B1, B, B+E i T, a co roku przy kategoriach C i D oraz w innych przypadkach wymienionych w rozporządzeniu, na przykład u kierowców pojazdów uprzywilejowanych (16). Polskie zalecenia dla lekarzy badających kierowców uściślają, że leczenie CPAP uznaje się za prawidłowo stosowane, gdy aparat jest używany co najmniej 4 godziny w ciągu nocy przez co najmniej 70% nocy, przez co najmniej miesiąc od rozpoczęcia leczenia. Skuteczność leczenia potwierdza AHI poniżej 10 w poligrafii wykonanej z CPAP i ustąpienie nadmiernej senności (1).

Co poza lekiem zmniejsza nasilenie bezdechu sennego?

Oprócz zmniejszenia masy ciała polskie zalecenia radzą wszystkim chorym na bezdech unikać alkoholu, leków nasennych i opioidowych leków przeciwbólowych oraz rzucić palenie (1). Jeśli przyjmujesz takie leki z przepisu lekarza, nie odstawiaj ich sam, tylko omów to z lekarzem. Spanie na boku albo w pozycji półsiedzącej zamiast na plecach zaleca się osobom z łagodnym lub umiarkowanym bezdechem bez znacznej otyłości (1).

Alkohol wieczorem a bezdech senny

Alkohol rozluźnia mięśnie, dlatego może nasilać bezdech. W analizie 14 badań, w których porównywano oddychanie w czasie snu bez alkoholu i po jego wypiciu, alkohol zwiększał AHI średnio o 2,3 na godzinę, a u osób z rozpoznanym bezdechem o 7,1. Obniżało się też utlenowanie krwi w czasie snu (17). Rządowy serwis pacjent.gov.pl wymienia picie alkoholu przed snem wśród czynników ryzyka bezdechu (14). W analizie 21 badań obserwacyjnych osoby pijące więcej alkoholu miały o 25% większe ryzyko bezdechu (18).

O tym, jak alkohol działa na oddychanie, piszemy w artykule o wpływie alkoholu na układ oddechowy, a o alkoholu podczas leczenia otyłości w tekście o piciu alkoholu przy lekach na otyłość.

Leczenie otyłości lekiem, gdy masz bezdech senny

Przy bezdechu sennym lekarz może rozważyć lek na otyłość już przy BMI od 27, a nie dopiero od 30, jeśli zmiana diety i więcej ruchu nie wystarczyły (2, 6). Szczegółowe kryteria opisujemy w artykule o kwalifikacji do leków na otyłość.

Co powiedzieć lekarzowi przed rozpoczęciem leczenia otyłości?

Przed rozpoczęciem leczenia powiedz lekarzowi o bezdechu i o tym, czy używasz CPAP. Pokaż też wynik ostatniego badania snu. Jeśli czeka cię zabieg w znieczuleniu ogólnym albo w głębokiej sedacji, uprzedź lekarza prowadzącego i anestezjologa, że przyjmujesz tirzepatyd albo inny lek z tej samej grupy, na przykład semaglutyd. U osób przyjmujących te leki zdarzało się podczas znieczulenia zachłystowe zapalenie płuc, bo leki spowalniają opróżnianie żołądka (6).

Jak wygląda leczenie otyłości w programie Nasz Gabinet?

W programie leczenia otyłości w Naszym Gabinecie lekarz na konsultacji wideo sprawdza, czy dorosły pacjent spełnia kryteria leczenia farmakologicznego Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości, i dobiera lek spośród dostępnych w Polsce. Po każdej ocenie wystawia e-receptę i co miesiąc kontroluje przebieg leczenia na podstawie danych, które pacjent zapisuje w aplikacji. Lek pacjent kupuje w aptece i płaci za niego osobno. Program trwa 12 miesięcy i obejmuje konsultacje wideo z lekarzem i z psychologiem. Jeśli leczysz bezdech, powiedz o tym lekarzowi programu. O CPAP i badaniach snu nadal decyduje lekarz, który prowadzi leczenie bezdechu.

Najczęściej zadawane pytania

Czy po schudnięciu bezdech senny może ustąpić?

Bezdech może się zmniejszyć na tyle, że CPAP przestanie być potrzebny. W badaniach SURMOUNT-OSA po roku przyjmowania tirzepatydu i średnim spadku masy ciała o 18-20% AHI poniżej 5 albo od 5 do 14 bez nadmiernej senności miało 42-50% leczonych. Ten wynik obejmuje także łagodny bezdech, więc nie oznacza, że u wszystkich tych osób bezdech całkowicie ustąpił (4). Na bezdech wpływa nie tylko masa ciała, ale też na przykład budowa górnych dróg oddechowych i twarzoczaszki (1). To, czy bezdech ustąpił, pokazuje badanie snu.

Czy Wegovy (semaglutyd) też pomaga na bezdech senny?

Utrata masy ciała może zmniejszyć nasilenie bezdechu niezależnie od tego, czy jest efektem diety i ruchu, leku czy operacji (12). Semaglutyd (Wegovy) można przepisać osobie z bezdechem już przy BMI od 27 (2). Charakterystyka Wegovy nie opisuje jednak badania u chorych na bezdech (9), a charakterystyka Mounjaro opisuje dwa takie badania (6).

Czy samo chrapanie wystarczy do rozpoznania bezdechu sennego?

Nie. Chrapanie należy do najczęstszych objawów bezdechu, ale rozpoznanie wymaga badania snu, w którym liczy się zatrzymania i spłycenia oddechu (1, 13). O badanie snu zapytaj lekarza, gdy chrapaniu towarzyszą przerwy w oddychaniu zauważone przez bliską osobę, wybudzenia z uczuciem duszności albo senność w ciągu dnia.

Źródła

1. Siedlecka J, Rybacki M, Pływaczewski R i wsp. Postępowanie lekarskie w obturacyjnym bezdechu sennym u osób kierujących pojazdami - zalecenia Polskiego Towarzystwa Medycyny Pracy, Polskiego Towarzystwa Chorób Płuc, Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi i Polskiego Towarzystwa Badań nad Snem. Medycyna Pracy. 2020;71(2):233-243. PMID 32118870, DOI
2. Bąk-Sosnowska M, Białkowska M, Bogdański P i wsp. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na otyłość 2024 - stanowisko Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości. Medycyna Praktyczna, wydanie specjalne, wrzesień 2024. ptlo.org.pl
3. U.S. Food and Drug Administration. FDA Approves First Medication for Obstructive Sleep Apnea. Komunikat z 20.12.2024. fda.gov
4. Malhotra A, Grunstein RR, Fietze I i wsp. Tirzepatide for the Treatment of Obstructive Sleep Apnea and Obesity. N Engl J Med. 2024;391(13):1193-1205. PMID 38912654, DOI
5. European Medicines Agency. Outcome of assessment on use of Mounjaro in treatment of obstructive sleep apnoea. EMA/576853/2024, 13.12.2024. ema.europa.eu
6. Europejska Agencja Leków. Mounjaro (tirzepatyd) - charakterystyka produktu leczniczego i ulotka dla pacjenta. ema.europa.eu
7. American Academy of Sleep Medicine. Zepbound (tirzepatide) for Obstructive Sleep Apnea. Fact sheet for sleep physicians, 2026. aasm.org
8. Malhotra A, Grunstein R, Azarbarzin A i wsp. Tirzepatide on obstructive sleep apnea-related cardiometabolic risk: secondary outcomes of the SURMOUNT-OSA randomized trial. Nat Med. 2026;32(2):653-659. PMID 41540105, DOI
9. Europejska Agencja Leków. Wegovy (semaglutyd) - charakterystyka produktu leczniczego i ulotka dla pacjenta. ema.europa.eu
10. Blackman A, Foster GD, Zammit G i wsp. Effect of liraglutide 3.0 mg in individuals with obesity and moderate or severe obstructive sleep apnea: the SCALE Sleep Apnea randomized clinical trial. Int J Obes (Lond). 2016;40(8):1310-1319. PMID 27005405, DOI
11. Peppard PE, Young T, Palta M i wsp. Longitudinal study of moderate weight change and sleep-disordered breathing. JAMA. 2000;284(23):3015-3021. PMID 11122588, DOI
12. Hudgel DW, Patel SR, Ahasic AM i wsp. The Role of Weight Management in the Treatment of Adult Obstructive Sleep Apnea. An Official American Thoracic Society Clinical Practice Guideline. Am J Respir Crit Care Med. 2018;198(6):e70-e87. PMID 30215551, DOI
13. Kapur VK, Auckley DH, Chowdhuri S i wsp. Clinical Practice Guideline for Diagnostic Testing for Adult Obstructive Sleep Apnea: An American Academy of Sleep Medicine Clinical Practice Guideline. J Clin Sleep Med. 2017;13(3):479-504. PMID 28162150, DOI
14. pacjent.gov.pl. Bezdech senny - kiedy chrapanie staje się chorobą. Aktualizacja 25.11.2025. pacjent.gov.pl
15. Tregear S, Reston J, Schoelles K, Phillips B. Obstructive sleep apnea and risk of motor vehicle crash: systematic review and meta-analysis. J Clin Sleep Med. 2009;5(6):573-581. PMID 20465027
16. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 grudnia 2022 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U. 2022 poz. 2503 ze zm.), załączniki nr 1 i 7. eli.gov.pl
17. Kolla BP, Foroughi M, Saeidifard F i wsp. The impact of alcohol on breathing parameters during sleep: A systematic review and meta-analysis. Sleep Med Rev. 2018;42:59-67. PMID 30017492, DOI
18. Simou E, Britton J, Leonardi-Bee J. Alcohol and the risk of sleep apnoea: a systematic review and meta-analysis. Sleep Med. 2018;42:38-46. PMID 29458744, DOI