Leczenie otyłości Kraków

Otyłość jest chorobą przewlekłą, ma w klasyfikacji ICD-10 własny kod E66, a według zaleceń Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości z 2024 roku nie ustępuje samoistnie. Po kolejnych próbach odchudzania masa ciała może ponownie wzrastać. Nie należy sprowadzać tego do braku dyscypliny: pacjent potrzebuje oceny przyczyn i planu dalszego leczenia.

Skąd bierze się otyłość?

Otyłość narasta stopniowo, gdy bilans energii długo pozostaje dodatni, czyli organizm dostaje z posiłków i napojów więcej kalorii, niż spala. Nadwyżka energii trafia do komórek tłuszczowych, które na początku się powiększają, a gdy tycie trwa dalej, organizm tworzy dodatkowe komórki tłuszczowe. Nadmiar tkanki tłuszczowej staje się chorobą wtedy, gdy zaczyna szkodzić zdrowiu. Tkanka tłuszczowa wydziela do krwi leptynę i substancje prozapalne, a te substancje z czasem wywołują insulinooporność, czyli osłabiają reakcję tkanek na insulinę.

Duży wpływ na ryzyko otyłości mają geny: w badaniach bliźniąt odpowiadały za 40 do 70 procent różnic w masie ciała, a dzieci rodziców z otyłością chorują częściej. Genetyczna skłonność prowadzi do otyłości, gdy produkty o dużej kaloryczności są łatwo dostępne, a większość dnia mija bez ruchu. Kilogramów łatwiej przybywa też w ciąży, w okresie menopauzy i po rzuceniu palenia, a także u osób, które śpią za krótko, żyją w przewlekłym stresie albo pracują na zmiany. U części pacjentów tycie wywołuje inna choroba albo przyjmowany lek, więc przed włączeniem leczenia sprawdzamy również takie przyczyny.

U osoby chorej na otyłość zaburzona jest też regulacja apetytu i sytości, a po schudnięciu apetyt może jeszcze wzrosnąć. Dlatego leczenie obejmuje również długotrwałe wsparcie w utrzymaniu niższej masy ciała.

Czym grozi nieleczona otyłość?

Nieleczona otyłość pociąga za sobą ponad 200 chorób. U naszych pacjentów najczęściej widzimy jej skutki w wynikach badań: podwyższoną glukozę, hemoglobinę glikowaną, trójglicerydy i próby wątrobowe przy stłuszczeniu wątroby, a w wywiadzie chrapanie z bezdechami i bóle kolan. Zmniejszenie masy ciała o 5–10 procent może poprawić kontrolę glikemii, ciśnienia i innych powikłań, dlatego często przyjmujemy je jako pierwszy cel leczenia.

Podstawą rozpoznania jest BMI. Liczymy go, dzieląc masę ciała w kilogramach przez wzrost w metrach podniesiony do kwadratu, i odczytujemy według progów PTLO 2024 dla dorosłych: nadwaga zaczyna się od 25,0, otyłość I stopnia od 30,0, II stopnia od 35,0, a III stopnia od 40,0. Kobieta o wzroście 165 cm waży przy BMI 30 nieco ponad 81 kg, a przy BMI 35 około 95 kg; między tymi dwiema liczbami mieści się cała otyłość I stopnia.

BMI nie mówi, ile w masie ciała jest tłuszczu i gdzie się gromadzi, dlatego mierzymy też obwód talii. Według Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej obwód od 80 cm u kobiet i od 94 cm u mężczyzn oznacza otyłość brzuszną, czyli nadmiar tłuszczu trzewnego wokół wątroby, trzustki i jelit. Ten tłuszcz produkuje substancje zapalne i najbardziej zwiększa ryzyko cukrzycy typu 2 i zawału, więc otyłość brzuszną rozpoznajemy i leczymy także u osób, których BMI wskazuje dopiero na nadwagę. Otyłość brzuszna razem z podwyższonym ciśnieniem, glukozą na czczo i trójglicerydami składa się na zespół metaboliczny.

Kiedy warto zgłosić się do lekarza z powodu nadmiernej masy ciała?

Na wizytę do lekarza zajmującego się otyłością zapraszamy, gdy:

• BMI wynosi 30 lub więcej, niezależnie od samopoczucia i wyników badań,
• BMI mieści się między 27 a 29,9, a do nadwagi dołączył stan przedcukrzycowy, nadciśnienie, zaburzenia lipidowe, stłuszczenie wątroby, bezdech senny albo ból stawów kolanowych i biodrowych z przeciążenia,
• obwód talii przekracza 80 cm u kobiety lub 94 cm u mężczyzny mimo prawidłowego BMI,
• pacjent ma za sobą co najmniej dwie diety, po których masa ciała wróciła do poprzedniej albo ją przekroczyła.

Obesitolog to lekarz z certyfikatem Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości; w Polsce nie ma osobnej specjalizacji lekarskiej z obesitologii, więc otyłość leczą też interniści, endokrynolodzy i lekarze rodzinni. Nasz Gabinet Kraków przyjmuje wyłącznie dorosłych, choć PTLO dopuszcza liraglutyd i semaglutyd także u młodzieży od 12. roku życia o masie ciała powyżej 60 kg.

Leczenie otyłości według PTLO opiera się na czterech filarach: leczeniu żywieniowym, aktywności fizycznej, wsparciu psychologicznym i farmakoterapii; u chorych z otyłością II i III stopnia rozważamy także chirurgię bariatryczną. W Nasz Gabinet lekarz stawia rozpoznanie, ocenia wtórne przyczyny tycia, kwalifikuje do leku i leczy powikłania. Program obejmuje dwie konsultacje wideo z psychologiem. Leki pomagają zmniejszyć głód, ale nie zastępują pracy nad sposobem żywienia.

PTLO określa skuteczność leczenia procentem utraconej masy ciała. Pierwszym celem jest zwykle spadek o 5–10 procent w ciągu 3–6 miesięcy, a u chorego na cukrzycę typu 2 o 7–15 procent. Dla osoby ważącej 120 kg spadek o 5–10 procent oznacza 6–12 kg. Taka zmiana może poprawić ciśnienie, glikemię i stężenie trójglicerydów oraz ograniczyć nasilenie bezdechu sennego. Cel dobieramy indywidualnie; nie jest to obietnica wyniku.

Program leczenia otyłości trwa 6 miesięcy i kosztuje 1799 zł. W cenie nie ma leku: pacjent realizuje e-receptę w aptece i płaci za lek osobno. W ciągu tych miesięcy pacjent odbywa dwie konsultacje wideo z lekarzem i dwie z psychologiem. Lekarz przeprowadza też pięć kontroli bez rozmowy, na podstawie danych w aplikacji. Konsultacje wideo umawia w aplikacji Nasz Gabinet, a terminy liczymy od konsultacji startowej.

W cenie programu są także analiza wyników badań, monitoring masy ciała i efektów leczenia oraz wsparcie asystenta AI. E-recepty lekarz wystawia po comiesięcznej ocenie danych i wskazań do dalszego leczenia.

Pomiędzy konsultacjami pacjent raz na tydzień wpisuje do aplikacji swoją masę ciała, a raz na miesiąc obwody ciała. Kiedy poda sobie zastrzyk, robi zdjęcie pena, które ogląda zespół medyczny. Na kontroli lekarz zna już te wyniki. PTLO odradza farmakoterapię krótszą niż 6 miesięcy i zaleca leczenie przez rok lub dłużej. Po programie pacjent może więc przedłużyć leczenie pakietem kontynuacyjnym za 350 zł. Pakiet trwa 3 miesiące. W tym czasie lekarz co miesiąc ocenia wyniki i wystawia e-receptę, bez konsultacji wideo.

Czego nie obejmuje leczenie otyłości w naszej przychodni?

• Nie sprzedajemy leków. Wystawiamy e-receptę, a lek pacjent kupuje w aptece, w której chce.
• Nie leczymy dzieci ani młodzieży. Pacjent musi mieć ukończone 18 lat.
• Nie wykonujemy operacji bariatrycznych. Zajmujemy się leczeniem zachowawczym; pacjenta, który spełnia kryteria zabiegu, przygotowujemy i kierujemy do ośrodka chirurgii bariatrycznej.

Konsultacja startowa zaczyna się od wywiadu, w którym lekarz ustala, od kiedy pacjent tyje i co się wtedy działo, jakie diety stosował i z jakim skutkiem, na co chorują rodzice i rodzeństwo, jakie leki bierze na stałe, co i o jakich porach je, czy zdarza mu się jeść w nocy i objadać się napadowo oraz ile alkoholu wypija w tygodniu. Masę ciała, wzrost, obwód talii i ciśnienie tętnicze pacjent mierzy wcześniej w domu i podaje lekarzowi. Konsultacja startowa wchodzi w cenę programu.

Z badań laboratoryjnych potrzebujemy glukozy na czczo, hemoglobiny glikowanej HbA1c, lipidogramu, TSH oraz kreatyniny z eGFR, a zalecamy też kwas moczowy, próby wątrobowe ALT i AST, morfologię krwi i badanie ogólne moczu. Pacjent robi je przed konsultacją startową w dowolnym laboratorium w Krakowie albo w swojej miejscowości. Jeśli któregoś wyniku brakuje, lekarz zleca badanie i włącza lek po jego ocenie. Wyniki decydują o dwóch sprawach: które powikłania otyłości leczymy równolegle i który lek jest dla pacjenta bezpieczny.

Kiedy za tycie odpowiada tarczyca, hormony albo leki

Otyłość wtórną, czyli tycie z powodu innej choroby albo leku, wykluczamy, zanim przepiszemy lek na otyłość. Tarczycę sprawdzamy badaniem TSH, u kobiet szukamy zespołu policystycznych jajników, a rozstępy, zaokrąglona twarz i osłabienie mięśni każą nam wykluczyć zespół Cushinga. Osobno przeglądamy leki pacjenta, bo glikokortykosteroidy, insulina, część leków przeciwdepresyjnych i przeciwpsychotycznych oraz niektóre leki przeciwpadaczkowe zwiększają masę ciała. Pacjent nie odstawia ich na własną rękę; o zamianie na lek o mniejszym ryzyku przyrostu masy ciała, jeśli można go zastosować, rozmawiamy z lekarzem, który je przepisał, i dopiero potem dobieramy farmakoterapię otyłości.

Farmakoterapię otyłości rozważamy u dorosłych z BMI 30 i więcej lub z BMI od 27 do 29,9 i co najmniej jedną chorobą związaną z masą ciała. Lekarz bierze pod uwagę dotychczasowe efekty diety i aktywności fizycznej oraz wskazania do konkretnego preparatu. W przypadku Xenicalu próg dla nadwagi z czynnikami ryzyka wynosi BMI 28. Nieskuteczność samej diety nie zastępuje kryteriów kwalifikacji do leku.

W Polsce w leczeniu otyłości stosuje się między innymi orlistat, naltrekson z bupropionem, liraglutyd, semaglutyd i tirzepatyd. GLP-1 i GIP to hormony jelitowe uwalniane po posiłku, które pomagają regulować poziom cukru we krwi. GLP-1 wpływa też na apetyt i spowalnia opróżnianie żołądka. Liraglutyd i semaglutyd pobudzają receptor GLP-1, a tirzepatyd dwa receptory: GIP i GLP-1. Leki te pomagają zmniejszyć głód i ilość spożywanego jedzenia. Liraglutyd podaje się podskórnie codziennie, a semaglutyd w zastrzykach i tirzepatyd raz w tygodniu. Dawkę lekarz zwiększa stopniowo, zależnie od leku, efektów i tolerancji leczenia.

Skuteczność leków na otyłość w badaniach klinicznych

Uczestnicy każdego z tych badań stosowali równocześnie dietę i program ruchu, więc liczby pokazują efekt leku dołożonego do zmiany nawyków. W STEP 1 co drugi pacjent na semaglutydzie schudł o 15 procent lub więcej, a masa ciała przestała spadać około 60. tygodnia, bo organizm osiągnął nową równowagę, choć lek działał dalej. Są to odrębne badania, a nie bezpośrednie porównanie preparatów.

W bezpośrednim badaniu SURMOUNT-5 u dorosłych z otyłością bez cukrzycy typu 2 średni spadek masy ciała po 72 tygodniach wyniósł 20,2 procent przy tirzepatydzie 10 lub 15 mg i 13,7 procent przy semaglutydzie 1,7 lub 2,4 mg. Stosowano maksymalne tolerowane dawki. Badanie nie obejmowało semaglutydu 7,2 mg. O wyborze leku decydują również stan zdrowia, tolerancja i koszt leczenia.

Kiedy zmieniamy lub kończymy leczenie farmakologiczne?

Po 3 miesiącach stosowania dawki terapeutycznej oceniamy zmianę masy ciała, uwzględniając zasady oceny właściwe dla danego leku. Jeśli spadek jest mniejszy niż 5 procent, sprawdzamy przyczyny niewystarczającego efektu, sposób stosowania leku i trudności w realizacji zaleceń. Następnie lekarz ocenia potrzebę zmiany leczenia. Dla Mysimby ocena po 16 tygodniach od rozpoczęcia terapii decyduje o jej kontynuacji: jeśli spadek masy ciała jest mniejszy niż 5 procent, lek należy odstawić. W przypadku Saxendy u dorosłych lek należy odstawić, jeśli po 12 tygodniach stosowania 3 mg na dobę masa ciała nie zmniejszyła się o co najmniej 5 procent.

W przedłużonej obserwacji STEP 1, rok po zakończeniu leczenia semaglutydem i prowadzonej w badaniu interwencji dotyczącej stylu życia, uczestnicy odzyskali średnio około dwóch trzecich wcześniej utraconej masy ciała. Decyzję o zakończeniu leczenia podejmujemy indywidualnie i ustalamy dalszy plan kontroli. Preparatów zarejestrowanych wyłącznie do leczenia cukrzycy typu 2 nie przepisujemy na otyłość.

Do leczenia otyłości zarejestrowano m.in. Wegovy, Mounjaro, Saxendę, Mysimbę i Xenical; Ozempic i Rybelsus są zarejestrowane wyłącznie do leczenia cukrzycy typu 2. Większość pacjentów zna nazwy handlowe wcześniej niż nazwy substancji, więc pytanie o konkretny preparat pada niemal na każdej konsultacji startowej. Wyjaśniamy wtedy, która substancja kryje się pod którą nazwą, bo od tego zależy, co lekarz może zapisać na otyłość i ile pacjent zapłaci w aptece.

Czym Ozempic i Rybelsus różnią się od Wegovy, skoro wszystkie zawierają semaglutyd

Semaglutyd występuje w preparatach Wegovy (leczenie otyłości), Ozempic (zastrzyki do 2 mg, leczenie cukrzycy typu 2) i Rybelsus (tabletki, leczenie cukrzycy typu 2). Dawka podtrzymująca Wegovy w zastrzykach wynosi 2,4 mg tygodniowo. U dorosłych z początkowym BMI 30 lub wyższym lekarz może w razie potrzeby zwiększyć ją do 7,2 mg po co najmniej 4 tygodniach stosowania 2,4 mg. Refundacja Ozempicu dotyczy cukrzycy po spełnieniu kryteriów refundacyjnych. Liraglutyd to Saxenda w dawce 3 mg do leczenia otyłości i Victoza w mniejszej dawce do leczenia cukrzycy. Mounjaro zawiera tirzepatyd i ma rejestrację do leczenia obu chorób. W naszej przychodni nie przepisujemy Ozempicu i Rybelsusa na otyłość.

W Unii Europejskiej dopuszczono także Wegovy w tabletkach. Dopuszczenie do obrotu nie oznacza dostępności każdej postaci i dawki w polskich aptekach; dostępność należy sprawdzić przed wykupieniem recepty.

Saxendę podaje się codziennie; dawkę zwiększa się stopniowo do 3 mg zgodnie z zaleceniem lekarza. Wegovy w zastrzykach i Mounjaro podaje się raz w tygodniu. Leczenie tirzepatydem zaczyna się od 2,5 mg tygodniowo; po 4 tygodniach dawkę zwiększa się do 5 mg. Dalsze zwiększenia o 2,5 mg są możliwe w razie potrzeby, po co najmniej 4 tygodniach stosowania obecnej dawki. Dawki podtrzymujące to 5, 10 lub 15 mg. Dawkowanie dobiera lekarz, uwzględniając efekty i tolerancję leczenia.

Orientacyjne koszty leków na otyłość

Orientacyjny koszt Wegovy wynosi około 550–890 zł za 4 tygodnie przy dawkach do 2,4 mg; ten przedział nie obejmuje leczenia dawką 7,2 mg. Dla Mounjaro koszt 4 tygodni wynosi od około 800 zł przy 2,5 mg do około 1900 zł przy 15 mg. Saxenda w pełnej dawce kosztuje około 500–1250 zł za 30 dni. Kwoty zależą od apteki, dawki i opakowania, dlatego aktualną cenę i dostępność sprawdzamy przed realizacją recepty. O wyborze preparatu decydują wskazania, tolerancja leczenia i możliwości finansowe pacjenta.

Komu proponujemy Mysimbę albo Xenical i czego się po nich spodziewać

Mysimba, czyli naltrekson z bupropionem, zmniejsza głód i osłabia przyjemność z jedzenia, przez co pomaga osobom jedzącym pod wpływem emocji; w badaniu COR-I dała po 56 tygodniach spadek masy ciała o 6,1 procent wobec 1,3 procent na placebo. Nie stosujemy jej u chorych na padaczkę, u osób przyjmujących opioidy i przy niekontrolowanym nadciśnieniu. Xenical zawiera orlistat w kapsułkach twardych 120 mg. Lek hamuje wchłanianie około jednej trzeciej tłuszczu z posiłku, w ciągu roku obniża masę ciała o 2 do 3 kg więcej niż placebo i po tłustym posiłku może wywołać biegunkę tłuszczową. Leki doustne rozważamy zależnie od wskazań, przeciwwskazań i preferencji pacjenta, także gdy nie chce on stosować zastrzyków.

Leki GLP-1 najczęściej wywołują nudności, wymioty, biegunkę i zaparcia; według charakterystyk produktów dotyczy to co najmniej jednego pacjenta na dziesięciu, przede wszystkim w pierwszych tygodniach i po każdym zwiększeniu dawki. W badaniu STEP 1 z tego powodu przerwało leczenie 4,5 procent uczestników. Rzadziej pojawiają się kamica pęcherzyka żółciowego, zgłoszona u 1,6 procent osób leczonych semaglutydem, oraz ostre zapalenie trzustki. Silny ból brzucha promieniujący do pleców wymaga odstawienia leku i kontaktu z lekarzem tego samego dnia. Dlatego na każdej kontroli pytamy o objawy z przewodu pokarmowego, a dawkę podnosimy dopiero wtedy, gdy poprzednia jest dobrze znoszona.

Ciąża, choroby przewlekłe i inne leki a leczenie otyłości

Liraglutydu, semaglutydu i tirzepatydu nie stosuje się w ciąży. Przed planowaną ciążą semaglutyd należy odstawić co najmniej 2 miesiące wcześniej, a tirzepatyd co najmniej miesiąc wcześniej. Podczas karmienia piersią nie należy stosować semaglutydu ani liraglutydu. W przypadku tirzepatydu lekarz może rozważyć leczenie po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka; dane dotyczące karmienia piersią są ograniczone.

Semaglutyd i liraglutyd nie są zalecane przy ciężkich zaburzeniach czynności nerek lub wątroby ani przy niewydolności serca klasy IV według NYHA. Tirzepatyd nie wymaga zmiany dawki z powodu zaburzeń czynności nerek lub wątroby, ale przy ciężkich zaburzeniach wymaga ostrożności ze względu na ograniczone doświadczenie. Przebyte zapalenie trzustki wymaga ostrożności przy kwalifikacji do semaglutydu lub tirzepatydu i samo w sobie nie wyklucza leczenia. Jeśli podczas terapii lekarz potwierdzi ostre zapalenie trzustki, nie należy ponownie stosować leku przyjmowanego w chwili wystąpienia zapalenia.

Liraglutyd nie jest zalecany osobom w wieku 75 lat i starszym. Dostępnych jest niewiele danych o stosowaniu semaglutydu i tirzepatydu u osób w wieku 85 lat i starszych.

Pacjentkom przyjmującym tirzepatyd i tabletki antykoncepcyjne zaleca się ostrożnościowo dodatkową metodę barierową. Należy ją stosować przez 4 tygodnie po rozpoczęciu leczenia i po każdym zwiększeniu dawki. Alternatywą jest zmiana antykoncepcji na niedoustną po konsultacji z lekarzem.

U pacjentów przyjmujących insulinę lub pochodne sulfonylomocznika lekarz ocenia potrzebę zmniejszenia ich dawek, ponieważ połączenie z lekiem GLP-1 zwiększa ryzyko niedocukrzenia. Uwzględnia wszystkie przyjmowane leki, aby nie dublować terapii; semaglutydu nie należy łączyć z innymi agonistami receptora GLP-1. Przy retinopatii cukrzycowej potrzebne są kontrole okulistyczne. Nagłe pogorszenie widzenia w trakcie leczenia wymaga pilnej konsultacji okulistycznej.

Planowane znieczulenie ogólne. Pacjent informuje anestezjologa o przyjmowaniu leku, ponieważ spowolnione opróżnianie żołądka zwiększa ryzyko zachłyśnięcia.

Podrobione peny i semaglutyd badawczy kupowany w internecie

Główny Inspektorat Farmaceutyczny ostrzegał przed sfałszowanymi penami semaglutydu spoza aptek, a w 2025 roku razem z Głównym Inspektoratem Sanitarnym przed semaglutydem sprzedawanym w internecie jako peptyd do celów badawczych, bez recepty i bez kontroli dawki ani czystości. Lek z apteki, wydany na receptę, jest jedyną wersją o sprawdzonym składzie i dawce. Nie prowadzimy terapii preparatami z niezweryfikowanego źródła. Przed dalszym leczeniem lekarz ocenia stan zdrowia pacjenta i dotychczas stosowane produkty.

Jadłospis od dietetyka zakłada zwykle deficyt 500–750 kcal dziennie względem zapotrzebowania pacjenta. W naszej przychodni nie stosujemy głodówek ani diet poniżej 1200 kcal. Zbyt restrykcyjna dieta może prowadzić do niedoborów i utraty mięśni oraz utrudniać utrzymanie efektów. Podczas leczenia lekiem pacjent zwykle je mniej, dlatego dietetyk dba o odpowiednią ilość białka i innych składników odżywczych. PTLO zaleca 150–300 minut aktywności tygodniowo. Rodzaj ruchu dobieramy do kondycji i stanu stawów: może to być basen, rower stacjonarny lub szybki marsz, jeśli jest dobrze tolerowany. Intensywność zwiększamy stopniowo, zależnie od kondycji, bólu i tolerancji wysiłku.

Kiedy potrzebne jest wsparcie w pracy nad jedzeniem emocjonalnym?

Lek pomaga zmniejszyć głód, ale nie zastępuje pracy nad jedzeniem pod wpływem stresu, w nocy lub z nudów. Program obejmuje dwie konsultacje z psychologiem. Potrzebę dalszej pomocy oceniamy indywidualnie, m.in. przy jedzeniu emocjonalnym, napadach objadania i trudnościach z realizacją zaleceń. Specjalista pomaga rozpoznawać te sytuacje i szukać innych sposobów radzenia sobie z napięciem. Możliwość takiej pomocy można omówić z zespołem prowadzącym konsultacje w ramach terapii uzależnień w Krakowie. Wsparcie nie gwarantuje, że lek będzie można odstawić bez ponownego wzrostu masy ciała.

Alkohol dostarcza 7 kcal w każdym gramie i może utrudniać utrzymanie deficytu kalorycznego. Kieliszek wina to około 120 kcal, a duże piwo około 220 kcal; wartości zależą od objętości i rodzaju napoju. Przy tej wartości dwa piwa dostarczają około 440 kcal, więc mogą znacznie zmniejszyć planowany deficyt 500–750 kcal. Dlatego od konsultacji startowej uwzględniamy kalorie pochodzące z alkoholu tak samo jak z jedzenia.

Podczas leczenia lekiem GLP-1 alkohol nasila nudności, odwadnia i u chorych na cukrzycę zwiększa ryzyko niedocukrzenia, dlatego prosimy pacjentów o jego ograniczenie przynajmniej w okresie zwiększania dawki. Część pacjentów zauważa też, że po włączeniu leku przestało ich ciągnąć do alkoholu. Podobny efekt pokazało niewielkie randomizowane badanie z 2025 roku: u 48 osób z zaburzeniami używania alkoholu niskie dawki semaglutydu zmniejszyły głód alkoholowy i liczbę porcji wypijanych w dni, kiedy uczestnicy pili. Semaglutyd nie ma jednak rejestracji do leczenia alkoholizmu, a wynik z tak małej grupy wymaga potwierdzenia. Jeśli pacjent z otyłością pije też szkodliwie albo jest uzależniony od alkoholu, leczymy obie choroby razem, w ramach leczenia alkoholizmu w Krakowie. Picie alkoholu może utrudniać redukcję masy ciała i zwiększać ryzyko działań niepożądanych.

Nie, program leczenia otyłości w Nasz Gabinet prowadzimy wyłącznie online. Z lekarzem i psychologiem pacjent rozmawia przez wideo w aplikacji, a pomiary robi w domu. Masę ciała sprawdza zawsze na tej samej wadze. Zanim leczenie się zacznie, lekarz ocenia wywiad i wyniki, po czym decyduje, czy pacjent może leczyć się w programie. Na kolejnych kontrolach bez rozmowy ocenia pomiary, tolerancję leku i wyniki badań z aplikacji, ustala dawkowanie i w razie wskazań wystawia e-receptę.

Przez wideo odbywają się dwie konsultacje z lekarzem i dwie z psychologiem. Pięć kontroli lekarskich po kolejnych miesiącach, od pierwszego do piątego, odbywa się bez rozmowy: lekarz ocenia dane zapisane w aplikacji.

Program obejmuje dwie konsultacje wideo z psychologiem. W ciąży i podczas karmienia piersią sposób żywienia dobieramy do potrzeb kobiety. W ciąży nie stosujemy leków na otyłość. Podczas karmienia piersią nie należy stosować semaglutydu ani liraglutydu; tirzepatyd lekarz może rozważyć po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka.

Leczenie otyłości można rozpocząć u lekarza POZ. Do specjalistycznej poradni chorób metabolicznych na NFZ zwykle potrzebne jest skierowanie. Dane NFZ z 10 września 2026 roku wskazywały w Małopolsce pięć takich poradni: cztery dla dorosłych i jedną dziecięcą, wszystkie w Krakowie. Czas oczekiwania zależy od placówki i pilności skierowania. Aktualny termin należy sprawdzić w Informatorze o Terminach Leczenia NFZ lub bezpośrednio w poradni; liczba poradni tej specjalności nie opisuje wszystkich możliwości leczenia otyłości w regionie.

Wegovy, Mounjaro, Saxenda, Mysimba i Xenical pacjent kupuje pełnopłatnie. Semaglutyd w preparacie Ozempic może być refundowany w cukrzycy typu 2 po spełnieniu kryteriów refundacyjnych. U nas pacjent płaci 1799 zł za półroczny program, a lek kupuje osobno w aptece. Cena leku zależy od preparatu, dawki i opakowania, dlatego omawiamy ją na konsultacji startowej. Dzięki temu pacjent może zaplanować wydatki na długie leczenie.

Operacje bariatryczne mogą być finansowane przez NFZ na zasadach ogólnych. Pilotaż KOS-BAR zakończył się 30 czerwca 2026 roku. O kwalifikacji i aktualnie dostępnej organizacji opieki informuje ośrodek wykonujący zabieg.

Chirurgia bariatryczna jest jedną z najskuteczniejszych metod leczenia zaawansowanej otyłości. Najczęściej wykonuje się rękawową resekcję żołądka albo wyłączenie żołądkowe. Jeden z krakowskich ośrodków bariatrycznych działa od września 2020 roku i opisuje kwalifikację osób w wieku 18–70 lat z BMI powyżej 40 lub BMI 35–40 i chorobami związanymi z otyłością. Międzynarodowe zalecenia z 2022 roku obejmują także BMI od 35 bez chorób towarzyszących oraz BMI od 30 u chorych na cukrzycę typu 2 po nieskutecznym leczeniu zachowawczym. Wskazania medyczne należy odróżnić od zasad finansowania przez NFZ; ostateczną kwalifikację przeprowadza ośrodek operujący.

Pomagamy ocenić wskazania do konsultacji bariatrycznej i przygotować się do operacji. Plan ustalamy indywidualnie: obejmuje kontrolę cukrzycy i ciśnienia, ocenę odżywienia, a w razie potrzeby także farmakoterapię i wsparcie psychologiczne. Kilka miesięcy leczenia lekiem ani utrata określonej liczby kilogramów nie są uniwersalnym warunkiem każdej operacji. Po zabiegu dalsze kontrole pomagają monitorować masę ciała, stan odżywienia oraz potrzebę suplementacji witamin i żelaza. Wsparcie dobieramy do potrzeb pacjenta.

Poza krakowianami leczymy pacjentów z całego województwa, najczęściej z Wieliczki, Skawiny, Niepołomic, Zabierzowa, Krzeszowic, Myślenic, Bochni, Brzeska, Wadowic, Olkusza, Miechowa, Proszowic, Chrzanowa, Oświęcimia, Tarnowa i Nowego Targu.

Pacjent z regionu wykonuje badania krwi w laboratorium blisko domu i sam mierzy masę ciała oraz obwód talii. Wszystkie konsultacje programu umawia w aplikacji Nasz Gabinet i odbywa przez wideo, a e-receptę realizuje w aptece koło domu. Dwie konsultacje z psychologiem należą do programu i odbywają się przez wideo.

Wśród dorosłych mieszkańców Krakowa, których pomiary wzrostu i masy ciała odnotowano w POZ od stycznia do lipca 2025 roku, około 57,9 procent miało nadwagę lub otyłość. To wynik obliczenia na podstawie danych Centrum e-Zdrowia: 146 198 osób z BMI co najmniej 25 spośród 252 700 osób z pomiarami. Dane dotyczą tej grupy pacjentów, a nie reprezentatywnego badania wszystkich dorosłych krakowian.

Program Zdrowy Kraków 2025–2028 obejmuje działania profilaktyczne i edukacyjne, w tym dotyczące żywienia i chorób cywilizacyjnych. Nie jest to równoznaczne z zapewnieniem indywidualnego leczenia otyłości. Możliwości rozpoczęcia leczenia warto omówić z lekarzem POZ lub poradnią zajmującą się otyłością.

Przychodnia Nasz Gabinet na Prądniku Białym od lat leczy uzależnienia, a ten sam zespół prowadzi program leczenia otyłości online. Pacjentem, u którego otyłości towarzyszy problem alkoholowy albo jedzenie kompulsywne, zajmuje się jeden zespół, bez odsyłania między poradniami.