Leczenie uzależnienia od nikotyny Elbląg

Leczenie zaczyna się od wizyty lekarskiej, na którą nie trzeba mieć skierowania. Przychodnia Nasz Gabinet w Elblągu przy Grobli Świętego Jerzego 14A jest czynna codziennie od 8:00 do 20:00. Pierwsza wizyta kosztuje 250 zł, a tyle samo płaci pacjent, który wybiera wizytę online. Mieszkańców Malborka, Braniewa, Pasłęka i Nowego Dworu Gdańskiego leczymy też online, więc nie muszą przyjeżdżać do Elbląga.

Kto prowadzi leczenie?

Lekarz rozpoznaje uzależnienie od nikotyny, nazywane też nikotynizmem, i ocenia stan zdrowia pacjenta. Decyduje też, czy pacjent potrzebuje leku na rzucenie palenia, a jeśli tak, dobiera lek i jego dawkę. Z terapeutą uzależnień pacjent spotyka się na sesjach online, z których każda kosztuje 250 zł. Uczy się na nich rozpoznawać sytuacje, w których sięgał po papierosa, i planuje, jak poradzić sobie w nich bez palenia. Jeśli pacjent leczy się z aplikacją Nasz Gabinet, personel medyczny widzi w niej, czy przyjmuje lek zgodnie z planem leczenia. Jeśli oprócz papierosów problemem jest alkohol, pacjent może równolegle rozpocząć terapię uzależnień w Elblągu.

Czym różni się wizyta online od wizyty w gabinecie?

W gabinecie lekarz może zmierzyć pacjentowi ciśnienie tętnicze i tętno. Ma to znaczenie przy wyborze leku, bo cytyzyna może podnosić ciśnienie i przyspieszać bicie serca. Przed wizytą online pacjent mierzy ciśnienie w domu i przygotowuje listę leków, które przyjmuje na stałe. Jeśli leczył się w szpitalu z powodu choroby serca albo płuc, ma pod ręką wypis.

Cytyzynę i leki z nikotyną można kupić bez recepty, więc po wizycie online pacjent kupuje zalecony lek w aptece blisko domu. Gdy lekarz uzna, że pacjenta trzeba zbadać, umawiamy wizytę w gabinecie.

Nikotyna z dymu dociera do mózgu i przez receptory nikotynowe zwiększa w nim ilość uwalnianej dopaminy. U osoby, która pali codziennie, mózg przystosowuje się do stałego dopływu nikotyny. Taka osoba potrzebuje nikotyny, żeby czuć się tak jak zwykle. Nikotyna szybko znika z krwi, dlatego między papierosami jej stężenie spada. Osoba uzależniona odczuwa wtedy narastające napięcie, rozdrażnienie i ochotę na zapalenie, a kolejny papieros usuwa te objawy.

Przegląd badań nad stresem u palaczy, opublikowany w 1999 roku w czasopiśmie Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego, pokazał, że dorośli palacze odczuwają nieco silniejszy stres niż osoby niepalące. U nastolatków stres narastał w miarę, jak zaczynali palić regularnie, a po rzuceniu palenia poziom stresu spadał. Palacze mówili, że podczas palenia czuli się tak jak zwykle, a w przerwach między papierosami mieli gorszy nastrój. Autor przeglądu uznał, że papieros nie zmniejsza stresu, tylko na chwilę usuwa napięcie wywołane brakiem nikotyny, a uzależnienie od nikotyny wydaje się stres nasilać.

W pierwszych dniach bez papierosa napięcie może się więc nasilić, bo jest objawem odstawienia nikotyny. Lek na rzucenie palenia łagodzi objawy odstawienia, a na sesjach z terapeutą uzależnień pacjent ćwiczy sposoby radzenia sobie ze stresem, które nie wymagają zapalenia.

Objawem odstawienia nikotyny może być też obniżony nastrój, a rzucenie palenia może zaostrzyć depresję, na którą pacjent chorował wcześniej, także wtedy, gdy rzuca palenie bez leku. Rzadko pojawiają się myśli samobójcze. Wyraźne pogorszenie nastroju jest powodem, żeby odezwać się do lekarza przed terminem kolejnej wizyty. Przy myślach samobójczych pacjent potrzebuje natychmiastowej pomocy medycznej.

Bez recepty można kupić cytyzynę i leki z nikotyną w plastrze, gumie, aerozolu i tabletkach do ssania. Lekarz wybiera spośród nich lek na podstawie stanu zdrowia, wieku i przyjmowanych leków, a także tego, ile i kiedy pacjent pali. Skuteczność leków porównał przegląd organizacji Cochrane, która zbiera i ocenia wyniki badań klinicznych. Przegląd objął 319 badań z udziałem ponad 157 tysięcy dorosłych.

Skuteczność leków w przeglądzie Cochrane oceniano na podstawie niepalenia po co najmniej sześciu miesiącach. Podane różnice wynikają z porównania leczenia z placebo lub brakiem leku.

Kiedy lekarz zaleca cytyzynę?

Cytyzynę zawierają Desmoxan, Tabex i Recigar. Wiąże się ona z receptorami nikotynowymi silniej niż nikotyna i stopniowo ją z nich wypiera, ale pobudza je słabiej. Łagodzi w ten sposób objawy odstawienia, a nikotyna z papierosa zapalonego w trakcie kuracji nie pobudza już w pełni układu nagrody w mózgu. W przeglądzie Cochrane cytyzyna pomogła rzucić palenie 7 dodatkowym osobom na każde 100 w porównaniu z grupami bez leku albo z placebo.

Kuracja trwa 25 dni, a pacjent przestaje palić najpóźniej 5. dnia. Opakowanie 100 tabletek Desmoxanu wystarcza na całą kurację. We wrześniu 2026 roku cytyzyna na pełną kurację kosztowała w aptekach internetowych od około 40 do 78 zł. Kobieta w ciąży albo karmiąca piersią nie może przyjmować cytyzyny. Nie przyjmuje jej też osoba po niedawnym zawale serca albo udarze mózgu, z niestabilną dławicą piersiową albo z istotnymi zaburzeniami rytmu serca. Producent Desmoxanu nie zaleca jej ponadto osobom poniżej 18 lat i osobom z zaburzeniami czynności wątroby albo nerek.

Kiedy lekarz zaleca plaster z nikotyną?

Plaster uwalnia nikotynę przez skórę w równym tempie, więc pacjent nie musi pamiętać o dawkach w ciągu dnia. Plaster NiQuitin Przezroczysty zmienia się raz na dobę, a Nicorette Invisipatch nakleja się rano i zdejmuje przed snem, po 16 godzinach. Lekarz zaleca plaster między innymi wtedy, gdy pacjent nie może przyjmować cytyzyny. Sam plaster pomógł rzucić palenie 2 dodatkowym osobom na 100.

Kurację plastrem NiQuitin zaczyna się zwykle od plastrów 21 mg na dobę, które pacjent nakleja przez 6 tygodni. Przez kolejne 2 tygodnie nakleja plaster 14 mg, a przez ostatnie 2 tygodnie 7 mg. Osoba, która wypala nie więcej niż 10 papierosów na dobę, zaczyna od 14 mg i kończy kurację po 8 tygodniach. Plastry 24-godzinne na całą, 10-tygodniową kurację kosztowały we wrześniu 2026 roku od około 606 do 930 zł.

Kiedy lekarz zaleca gumę, aerozol albo tabletki do ssania?

Szybciej niż plaster działają guma Nicorette Classic Gum, aerozol Nicorette Spray i tabletki do ssania NiQuitin MINI. Pacjent używa ich, gdy pojawia się ochota na papierosa, więc pomagają przeczekać nagły głód nikotynowy. Lekarz może też połączyć je z plastrem. Dla szybko działających postaci nikotyny łączny wynik wynosił około 3 dodatkowe osoby niepalące na 100 w porównaniu z placebo lub brakiem leku. Połączenie plastra z gumą, aerozolem albo tabletkami do ssania wypadło w przeglądzie niewiele słabiej niż cytyzyna, a różnica między nimi nie była pewna.

Zwykle żuje się od 8 do 12 gum na dobę, a najwyżej 15. Gumę 4 mg producent zaleca osobie, która wypala ponad 20 papierosów dziennie albo nie rzuciła palenia podczas stosowania gumy 2 mg. Kuracja gumą trwa co najmniej 3 miesiące, po których liczbę gum stopniowo się zmniejsza. Przy 8 do 12 gumach na dobę opakowanie 105 gum wystarcza na około 9 do 13 dni. Takie opakowanie gum o mocy 4 mg można było we wrześniu 2026 roku kupić za 78 do 100 zł. Aerozol ze 150 dawkami kosztował wtedy od 62 do 85 zł.

Czy wareniklinę i bupropion można jeszcze kupić?

Wareniklina, substancja czynna Champixu, działa podobnie jak cytyzyna i w tym samym przeglądzie pomogła rzucić palenie 8 dodatkowym osobom na 100. Bupropion z Zybanu nie zawiera nikotyny i pomógł 3 dodatkowym osobom na 100. Oba leki wymagają recepty. We wrześniu 2026 roku Champixu nie było w aptekach, które sprawdziliśmy, a pozwolenie na dopuszczenie Zybanu do obrotu wygasło w grudniu 2023 roku. Dlatego w Elblągu leczymy przede wszystkim cytyzyną i lekami z nikotyną.

Tak. W zestawieniu 17 badań z 7 krajów, które objęły osoby w wieku 60 lat i starsze, osoby palące miały 1,83 raza większe ryzyko zgonu niż osoby, które nigdy nie paliły. U byłych palaczy ryzyko to było 1,34 raza większe i malało tym bardziej, im dłużej nie palili. Korzyści z rzucenia palenia autorzy zestawienia zauważyli we wszystkich grupach wieku, także u osób po 80. roku życia.

Jak dobiera się lek na rzucenie palenia po 65. roku życia?

Producent Desmoxanu nie zaleca cytyzyny osobom po 65. roku życia, bo doświadczenie kliniczne w tej grupie jest ograniczone. Producenci plastra NiQuitin, gumy Nicorette Classic Gum i aerozolu Nicorette Spray podają dla osób starszych takie samo dawkowanie jak dla młodszych dorosłych. U zdrowych starszych osób organizm usuwa nikotynę nieco wolniej, ale według producenta aerozolu nie wymaga to zmiany dawki. U starszego pacjenta lekarz rozważa więc lek z nikotyną, a przed jego wyborem sprawdza, czy pacjent nie przebył niedawno zawału serca albo udaru mózgu.

Starsze osoby przyjmują zwykle więcej leków na stałe, dlatego pacjent przynosi na wizytę ich pełną listę. Dym tytoniowy przyspiesza w wątrobie rozkład niektórych leków, na przykład teofiliny stosowanej w chorobach płuc i ropinirolu stosowanego między innymi w chorobie Parkinsona. Po rzuceniu palenia ich stężenie we krwi może wzrosnąć, więc lekarz, który je przepisał, może zmienić dawkę.

Czy rzucać palenie po rozpoznaniu raka płuca?

W analizie 10 badań, w większości obejmujących chorych z rakiem płuca we wczesnym stadium, dalsze palenie wiązało się z większym ryzykiem zgonu i nawrotu choroby. Na tej podstawie autorzy oszacowali, jaki odsetek 65-letnich pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca we wczesnym stadium przeżyłby 5 lat. Wśród palących dalej byłoby to 33 procent, a wśród tych, którzy rzucili palenie, 70 procent. W ograniczonej postaci raka drobnokomórkowego odsetki te wynosiły 29 i 63 procent.

Autorzy uznali te dowody za wstępne, bo pochodziły głównie z badań obserwacyjnych. Pacjent w trakcie leczenia onkologicznego przynosi na wizytę wypis ze szpitala i listę przyjmowanych leków, żeby lekarz uwzględnił je przy wyborze leku na rzucenie palenia.

Aplikacja Nasz Gabinet przypomina o każdej dawce leku o godzinie, którą lekarz wpisał do planu leczenia. Jedną dawkę dziennie aplikacja wybiera losowo i jej przyjęcie pacjent nagrywa telefonem, a pozostałe dawki potwierdza jednym dotknięciem. Gdy dawka nie zostanie potwierdzona, aplikacja przypomina o niej jeszcze raz.

Gdy przychodzi silna ochota na papierosa, pacjent zapisuje w aplikacji, jak silna była, w jakiej sytuacji się pojawiła i co pomogło ją przeczekać. Aplikacja podpowiada wtedy krótkie ćwiczenie, na przykład oddechowe. Przed sesją online terapeuta uzależnień przegląda te wpisy, więc rozmawia z pacjentem o sytuacjach, w których naprawdę było mu trudno.

Lek i dawkę zmienia wyłącznie lekarz. Samą aplikację można pobrać za darmo, a opłata dotyczy dostępu do programu leczenia. Osoba, która chce leczyć się z aplikacją, dzwoni do przychodni Nasz Gabinet w Elblągu albo przychodzi na Groblę Świętego Jerzego 14A. Na miejscu albo przez telefon pomożemy jej kupić dostęp do programu i zainstalować aplikację, a potem wpiszemy do niej plan leczenia.

• Nie podajemy zastrzyków na rzucenie palenia. Badano szczepionki, po których organizm miał wytwarzać przeciwciała zatrzymujące nikotynę we krwi, zanim dotrze do mózgu. W przeglądzie 4 badań z udziałem 2642 palaczy żadna z tych szczepionek nie zwiększyła liczby osób, które nie paliły co najmniej pół roku. W chwili publikacji przeglądu w 2012 roku żadna szczepionka przeciw nikotynie nie była dopuszczona do stosowania w żadnym kraju.
• Nie prowadzimy odtruwania z nikotyny kroplówką. Organizm usuwa nikotynę sam. Według producentów leków z nikotyną połowa jej ilości znika z krwi w ciągu około 2 godzin, a połowa kotyniny, głównego produktu rozkładu nikotyny, w ciągu 15 do 20 godzin. Objawy odstawienia i głód nikotynowy wynikają z przystosowania mózgu do nikotyny, a nie z jej pozostałości w organizmie, dlatego łagodzi je lek działający na receptory nikotynowe, a nie kroplówka.

Po rzuceniu palenia może poprawić się węch. W amerykańskim badaniu 638 osób rozpoznawało 40 zapachów w teście węchu. Osoby palące miały zaburzenia węchu prawie dwa razy częściej niż osoby, które nigdy nie paliły, a węch był tym słabszy, im więcej ktoś palił. U byłych palaczy węch był tym lepszy, im więcej czasu minęło od rzucenia palenia. Autorzy uznali, że palenie uszkadza węch na długo, ale te zmiany mogą się cofnąć.

Pacjent, który leczy się w Elblągu, rzuca palenie pod opieką lekarza i terapeuty uzależnień. Lekarz dobiera lek do wieku i stanu zdrowia, terapeuta pomaga przygotować się na chwile napięcia, a aplikacja przypomina o dawkach. Gdy pacjent źle znosi lek albo głód nikotynowy nie słabnie, nie czeka na zaplanowaną wizytę kontrolną, tylko umawia wcześniejszą wizytę, także online. Wizytę w przychodni przy Grobli Świętego Jerzego 14A można umówić na każdy dzień tygodnia, między 8:00 a 20:00.