Alkoreksja, znana również jako drunkoreksja, to coraz częściej opisywane zaburzenie psychiczne, które łączy w sobie elementy uzależnienia od alkoholu i zaburzeń odżywiania. Najczęściej dotyka młodych dorosłych, zwłaszcza studentów i osoby intensywnie funkcjonujące w środowiskach imprezowych. Problem polega na tym, że alkohol zaczyna pełnić rolę substytutu posiłków – zamiast jeść, osoba pije, co prowadzi do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Czym dokładnie jest alkoreksja, jakie daje objawy i z czego wynika? Dlaczego niektóre osoby są bardziej narażone na rozwój tego zaburzenia niż inne?
Czym jest alkoreksja (drunkoreksja)?
Alkoreksja, nazywana również drunkoreksją, to zaburzenie odżywiania ściśle powiązane z problemem nadmiernego spożywania alkoholu. Polega ono na celowym ograniczaniu posiłków lub głodzeniu się, aby „zostawić” kalorie na napoje wysokoprocentowe. W praktyce oznacza to, że osoba dotknięta alkoreksją rezygnuje z jedzenia, by móc bez poczucia winy pić alkohol i nie martwić się przyrostem masy ciała.
Warto podkreślić, że alkohol sam w sobie jest bardzo kaloryczny – kieliszek wina czy drink może dostarczać tyle energii, co pełnowartościowy posiłek. Z tego powodu osoby cierpiące na alkoreksję często dodatkowo stosują zachowania kompensacyjne, takie jak intensywne ćwiczenia fizyczne czy prowokowanie wymiotów. Drunkoreksja jest więc połączeniem niebezpiecznych mechanizmów jakim jest uzależnienie od alkoholu i zaburzenie odżywiania oraz może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, zarówno fizycznych, jak i psychicznych.
Przyczyny alkoreksji
Przyczyny alkoreksji mają najczęściej podłoże psychiczne oraz wynikają z czynników społecznych i środowiskowych. Osoby zmagające się z tym zaburzeniem często odczuwają silną presję, by zachować szczupłą sylwetkę, a jednocześnie nadużywają alkoholu, zwykle w celach towarzyskich lub jako formę ucieczki od trudnych emocji. Drunkoreksja jest więc konsekwencją obsesyjnego myślenia o wyglądzie, połączonego z destrukcyjnym stylem życia lub sposobem radzenia sobie ze stresem.
Duży wpływ na rozwój alkoreksji mają również doświadczenia z przeszłości, zwłaszcza różnego rodzaju traumy, niskie poczucie własnej wartości czy brak wsparcia emocjonalnego. Czynnikami ryzyka są także relacje w grupach rówieśniczych, gdzie spożywanie alkoholu jest normą, a szczupła sylwetka traktowana jako wyznacznik atrakcyjności. W takim środowisku picie alkoholu i rezygnacja z posiłków stają się sposobem na zyskanie akceptacji.
Zobacz również: Dlaczego nastolatki sięgają po alkohol?
Kogo najczęściej dotyczy drunkoreksja?
Alkoreksja najczęściej pojawia się u młodych osób, głównie w wieku studenckim i wczesnej dorosłości. To właśnie w tym okresie życia presja otoczenia, moda na szczupłą sylwetkę i intensywne życie towarzyskie stają się szczególnie silne. Osoby dotknięte tym zaburzeniem często nie akceptują swojego wyglądu i w przekonaniu, że alkohol może zastąpić posiłek, zaczynają ograniczać jedzenie, aby nie przybierać na wadze.
Badania pokazują, że drunkoreksja częściej dotyczy kobiet niż mężczyzn. Wynika to z faktu, że to kobiety są silniej narażone na presję kulturową związaną z wyglądem i dążeniem do szczupłej sylwetki. Nie oznacza to jednak, że mężczyźni są wolni od tego problemu. Również wśród nich obserwuje się rosnącą liczbę przypadków alkoreksji, szczególnie w środowiskach, gdzie panuje moda na intensywne imprezowanie i regularne spożywanie alkoholu.
Jakie są skutki alkoreksji?
Restrykcyjne ograniczanie jedzenia przy jednoczesnym spożywaniu dużych ilości alkoholu prowadzi do niedożywienia i poważnych niedoborów składników odżywczych. Osoby zmagające się z drunkoreksją cierpią często na:
- anemię,
- chroniczny brak energii,
- zaburzenia hormonalne.
U młodych dziewcząt może to skutkować opóźnieniem pojawienia się miesiączki lub nawet jej zanikiem.
Wśród skutków alkoreksji obserwuje się także:
- ogólne osłabienie organizmu,
- pogorszenie stanu skóry,
- łamliwość paznokci,
- wypadanie włosów,
- przewlekłe zmęczenie.
Nieprawidłowe odżywienie zaburza proces mineralizacji kości, co jest szczególnie niebezpieczne dla młodych osób, ponieważ zwiększa ryzyko osteoporozy w przyszłości. Dodatkowo pojawiają się problemy z pracą układu sercowo-naczyniowego, wahania elektrolitów, a także nieprawidłowości w funkcjonowaniu układu nerwowego.
Negatywne skutki drunkoreksji nasilają się przez toksyczne działanie alkoholu. Regularne picie wysokoprocentowych napojów przy braku odpowiedniej diety obciąża przede wszystkim wątrobę i trzustkę, co może prowadzić do poważnych stanów zapalnych, marskości czy przewlekłego zapalenia organów.
Nie można zapominać o konsekwencjach psychicznych. Alkoreksja sprzyja:
- wahaniom nastroju,
- poczuciu winy,
- zaburzeniom lękowym,
- wielu przypadkach prowadzi do depresji.
W efekcie powstaje błędne koło – alkohol staje się sposobem na chwilowe złagodzenie emocji, ale jednocześnie pogłębia problemy zdrowotne i psychiczne.
Leczenie alkoreksji (drunkoreksji)
Alkoreksja wymaga leczenia, które obejmuje zarówno problem alkoholowy, jak i zaburzenia odżywiania. Pierwszym etapem jest odzyskanie kontroli nad piciem. W tym pomocne mogą być metody wspierające abstynencję, np. wszywka alkoholowa. Równie ważne jest przywrócenie prawidłowych nawyków żywieniowych. Rolą dietetyka jest ułożenie planu posiłków bogatych w witaminy i minerały, które odbudują wyniszczony organizm. Niezbędne jest także wsparcie psychologiczne – terapia pomaga zrozumieć mechanizmy alkoreksji, pracować nad obrazem własnego ciała i nauczyć się radzić sobie z emocjami bez alkoholu.
Leczenie drunkoreksji wymaga czasu i zaangażowania, ale daje realną szansę na odzyskanie zdrowia i równowagi w życiu. Jeśli zauważasz u siebie lub bliskiej osoby objawy alkoreksji, nie zwlekaj! Im szybciej zasięgniesz profesjonalnej pomocy, tym łatwiej odzyskać kontrolę.
