Nawrót choroby alkoholowej - fazy nawrotu

Leczenie uzależnienia od alkoholu to znacznie więcej niż odstawienie substancji czy uczestnictwo w mityngach. Najważniejsza zmiana zachodzi w sposobie myślenia i reagowania, bo to właśnie tam może uruchomić się nawrót choroby. Pacjent w trakcie terapii uczy się rozpoznawać sygnały z ciała, emocje, napięcie i sytuacje, które wcześniej kończyły się piciem. Paradoksalnie, jednym z elementów realnej profilaktyki jest dopuszczenie do siebie myśli, że nawrót choroby alkoholowej może się zdarzyć. Nie po to, by żyć w lęku, tylko by mieć plan działania i szybciej zatrzymać objawy, zanim dojdzie do pełnego powrotu do picia.

Nawrót choroby alkoholowej: objawy. Jakie wyzwalacze uruchamiają głód alkoholowy?

Wyzwalacze, które mogą prowadzić do nawrotów choroby alkoholowej, dzielą się najczęściej na wewnętrzne i zewnętrzne. Działają indywidualnie, ale mechanizm bywa podobny: pojawia się napięcie lub znajomy bodziec, a wraz z nim myśl o alkoholu, która z czasem może przerodzić się w narastający głód.

Wyzwalacze wewnętrzne

Wyzwalacze wewnętrzne to stany emocjonalne i sposób, w jaki Pacjent reaguje na codzienność. Najczęściej są to:

• złość,
• strach i lęk,
• samotność i smutek,
• przewlekły stres,
• ekscytacja i euforia,
• zbyt duża pewność siebie.

Wyzwalacze zewnętrzne

Wyzwalacze zewnętrzne to konkretne osoby, miejsca i sytuacje kojarzące się z piciem. Mogą to być:

• osoby, z którymi wcześniej piło się alkohol,
• miejsca kojarzące się z piciem (bary, kluby itp.),
• sytuacje i pory, w których Pacjent zwykle pił (np. weekendy, po pracy, wypłata, spotkania towarzyskie).

Działanie tych wyzwalaczy zależy od konkretnej osoby i jej aktualnego stanu psychicznego. Negatywne emocje oraz skojarzenie danej sytuacji, miejsca lub ludzi z piciem mogą uruchamiać głód, który narasta, jeśli nie zostanie szybko zatrzymany.

Nawrót choroby alkoholowej objawy – sygnały ostrzegawcze

Po aktywowaniu wyzwalacza u Pacjenta mogą pojawić się sygnały, które wskazują na rosnące ryzyko nawrotu choroby alkoholowej. Nie zawsze oznaczają one natychmiastowy powrót do picia, ale są ważnym komunikatem, że potrzebna jest szybka reakcja.

W ciele często jako pierwsze widać, że napięcie rośnie. Pacjent może zauważyć:

• drżenie, wzmożoną potliwość,
• problemy ze snem,
• częstsze bóle głowy,
• wahania apetytu,
• coraz wyraźniejszą chęć sięgnięcia po alkohol,
• sny o alkoholu.

W emocjach i nastroju mogą pojawić się zmiany, które wcześniej prowadziły do picia:

• rozdrażnienie i niższa tolerancja na stres,
• huśtawki nastroju, napięcie, przygnębienie,
• poczucie monotonii i znużenia codziennością,
• uciekanie w fantazje o alkoholu.

Jeśli Pacjent zauważa u siebie kilka z tych sygnałów jednocześnie, warto potraktować to jak alarm i nie zostawać z tym samemu. Szybka konsultacja (terapeutyczna lub lekarska) i uporządkowanie planu działania często pozwalają zatrzymać nawrót, zanim przerodzi się w powrót do picia. W Naszym Gabinecie można omówić ryzyko nawrotów alkoholowych i dobrać konkretne kroki wsparcia dopasowane do Twojej sytuacji.

Co zrobić, gdy pojawiają się objawy nawrotu choroby alkoholowej?

Jeśli Pacjent zauważa u siebie pierwsze objawy nawrotu choroby alkoholowej, najważniejsze jest zatrzymanie jego postępu na możliwie wczesnym etapie. W wielu przypadkach pomaga szybki kontakt z osobą wspierającą, terapeutą lub inną trzeźwiejącą osobą, która rozumie jak działa uzależnienia. To szczególnie istotne wtedy, gdy pojawia się wycofywanie się z terapii lub wracanie do ryzykownych zachowań. Im szybciej Pacjent nazwie problem i poprosi o pomoc, tym większa szansa, że nawrót nie przerodzi się w stały powrót do picia.

W tle nawrotów często stoi też ogólna jakość życia. Utrzymanie abstynencji bywa łatwiejsze, gdy Pacjent ma poczucie sensu i stabilności w ważnych obszarach: relacjach, pracy, zdrowiu, odpoczynku, seksualności i sferze wartości. Nie chodzi o życie idealne, tylko o takie, które nie wymaga ucieczki w alkohol jako sposobu na regulowanie emocji.

Fazy nawrotu choroby alkoholowej

Nawrót choroby alkoholowej rzadko pojawia się z dnia na dzień. Najczęściej narasta etapami, a Pacjent może przez dłuższy czas funkcjonować pozornie normalnie, jednocześnie tracąc czujność i oddalając się od działań, które wspierały abstynencję. Warto pamiętać, że fazy nawrotu nie zawsze przebiegają idealnie po kolei. Mogą się mieszać lub powtarzać, ale schemat bywa podobny.

Zaprzeczanie

Pacjent może zacząć bagatelizować ryzyko i sygnały ostrzegawcze. Pojawiają się myśli typu: „to tylko gorszy tydzień", „przesadzam", „przecież nie jestem już uzależniony".

Unikanie – zachowanie obronne

Rośnie tendencja do wycofywania się z rozmów, terapii, mityngów i konfrontacji z emocjami. Pacjent unika tematów związanych z trzeźwieniem, by nie czuć dyskomfortu.

Kryzys

Napięcie psychiczne może z czasem narastać. Często dochodzi stres, konflikty, przeciążenie obowiązkami czy problemy ze snem. Głód alkoholowy może pojawiać się częściej i silniej.

Utrata poczucia sprawczości

Pacjent może mieć wrażenie, że nie ma wpływu na swoje samopoczucie i sytuację. Zamiast planu działania często w tym momencie pojawia się rezygnacja.

Dezorientacja

Charakterystyczny jest również chaos w myślach i decyzjach, spadek koncentracji i trudność w trzymaniu rutyny. Pacjent może tracić jasność, co jest dla niego bezpieczne, a co ryzykowne.

Depresja

Może wystąpić obniżony nastrój, poczucie pustki, beznadziejności, wstyd lub poczucie winy. To etap, w którym alkohol zaczyna być postrzegany jako szybka ulga.

Utrata kontroli

Na tym etapie zazwyczaj powracają zachowania ryzykowne: kontakt z alkoholem, testowanie sytuacji, przebywanie w miejscach i z osobami kojarzonymi z piciem.

Uświadomienie braku kontroli

Pacjent zauważa, że sytuacja wymyka się spod kontroli lub że myśli o alkoholu dominują codzienność. To bardzo ważny moment, bo szybka reakcja potrafi zatrzymać nawrót.

Leczenie uzależnienia od alkoholu i profilaktyka nawrotów w Nasz Gabinet

Wiele osób próbuje poradzić sobie samodzielnie, licząc na silną wolę. W praktyce choroba alkoholowa działa jednak tak, że mechanizmy obronne i głód potrafią szybko odebrać sprawczość, nawet po długim okresie trzeźwości. Dlatego wsparcie specjalistów powinno być stałym elementem leczenia.

W Naszym Gabinecie leczenie odbywa się ambulatoryjnie, dobierając odpowiednie wsparcie: konsultacje lekarskie, leczenie i terapie uzależnień oraz plan zapobiegania nawrotom dopasowany do sytuacji Twojej. Jeśli rozważane są metody farmakologiczne (na przykład wsparcie z użyciem disulfiramu), zawsze wymagają one kwalifikacji medycznej i omówienia przeciwwskazań. Psychoterapia natomiast pomaga zmienić schematy reagowania, przekonania i nawyki, które wcześniej prowadziły do picia.

Jeśli zmagasz się z alkoholizmem lub jesteś w trakcie leczenia i obawiasz się nawrotu, nie zostawiaj tego samego sobie. Porozmawiaj ze specjalistą o tym, co dokładnie uruchamia głód i jak ułożyć plan reakcji, który pomoże Ci w utrzymaniu trzeźwości.

---